Д. Серікбаев атындағы ВКТУ сайты
  • Қаріп өлшемі
    16px
    Сайттың түстері
    Суреттер

ҚҰРЫЛЫС АЛАҢДАРЫНДА ҚАУІПСІЗДІКТІ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҮШІН ЖАСАНДЫ ИНТЕЛЛЕКТ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫН ҚОЛДАНУ

Жүктеулер

Жарияланды:

2026-02-27

Журналдың саны:

Нөмір 1 № 1 (2026): JICS_1_2026

Мақала тілі:

Ағылшын тілі

Қаралымдар:

47

Жүктеулер:

16

Кілт сөздер:

жасанды интеллект, құрылыс алаңы, АҚШ Еңбек статистикасы бюросы, жеке қорғаныс құралдары, мониторинг, предиктивті аналитика, автоматтандыру

Аңдатпа

Құрылыс саласының қарқынды дамуы жағдайында құрылыс алаңдарындағы қауіпсіздікті қамтамасыз ету мәселелері күн сайын өзектілігін арттыруда. Түрлі дереккөздердің мәліметінше, құрылыс нысандарында орын алатын жазатайым оқиғалардың 60–80%-ы еңбек қауіпсіздігі ережелерінің бұзылуымен байланысты. Бұл жағдайлар жұмыс жағдайларының күрделілігімен, ауыр техникалармен тығыз әрекеттесумен және адам факторына негізделген бақылау әдістерінің кемшіліктерімен түсіндіріледі. Осы сын-қатерлерге жауап ретінде жоба аясында құрылыс нысандарын интеллектуалды бақылау жүйесін жасау ұсынылады, ол жасанды интеллект (ЖИ) пен компьютерлік көру технологияларын қолдануға негізделген. Жүйенің негізгі мақсаты – қауіпсіздік техникасының бұзушылықтарын автоматты түрде анықтау, соның ішінде жеке қорғаныс құралдарының (каска, жилет, көзілдірік және т.б.) жоқтығын анықтау және жұмысшыларды тану мен нысандарға кіруді бақылау үшін фейс-контроль жүргізу. Сонымен қатар, жүйеге қызметкерлердің жұмысқа кірісер алдындағы алкоголь деңгейін бақылау функциясы енгізіледі. Жүйенің енгізілуі қауіпсіздік нормаларын сақтауды үздіксіз және объективті бақылауды қамтамасыз етіп, адам факторына тәуелділікті азайтады, оқыс оқиғаларға әрекет ету жеделдігін арттырады және жарақаттар мен апаттар санын айтарлықтай қысқартуға әкеледі деп күтілуде. Бұл әзірлеме пәнаралық сипатқа ие болып, ЖИ, құрылыс технологиялары және қауіпсіздікті басқару салаларындағы жетістіктерді біріктіреді. Жүйенің енгізілуі құрылыс саласын цифрландыруға, оның бәсекеге қабілеттілігін арттыруға және өнеркәсіптік қауіпсіздік саласындағы болашақ зерттеулер мен инновациялық шешімдерге арналған ғылыми-техникалық база қалыптастыруға ықпал етеді.

Ахажанов , С., Бибалаев, О., Муратхан, Р., Михаилов, Д., & Монтаева, А. (2026). ҚҰРЫЛЫС АЛАҢДАРЫНДА ҚАУІПСІЗДІКТІ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ҮШІН ЖАСАНДЫ ИНТЕЛЛЕКТ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫН ҚОЛДАНУ. EKTU Journal of Information and Communication Sciences, 1(1), 18–31. Retrieved from https://journals.ektu.kz/jics/article/view/1623