Д. Серікбаев атындағы ВКТУ сайты
  • Қаріп өлшемі
    16px
    Сайттың түстері
    Суреттер

НЕЙРОНДЫҚ ЖЕЛІЛЕРДІ ҚОЛДАНА ОТЫРЫП, ТҰРҒЫН ҮЙДІҢ ЭНЕРГИЯ ТҰТЫНУ ЖҮЙЕСІН ДАМЫТУ

Авторлар

Аты-жөні Жұмыс орны
Асель Найзабаева -
Аслима Алимханова -
Кербез Қуанышбекқызы -
Жансая Ерсаинова -

Жүктеулер

Жарияланды:

2026-02-27

Журналдың саны:

Нөмір 1 № 1 (2026): JICS_1_2026

Мақала тілі:

Қазақ тілі

Қаралымдар:

33

Жүктеулер:

15

Кілт сөздер:

энергияны үнемдеу, энергияны үнемдеуді автоматтандыру, жаңартылатын энергия көздері, энергия тиімділігі

Аңдатпа

Мақалада Қазақстан Республикасының 2050 жылға дейінгі даму бағдарламасына және "жасыл" экономикаға көшуге сәйкес энергия үнемдеудің өзекті мәселелері қарастырылды. Фотоэлектрлік панельдерді, желдің аз өндірілуін, аккумуляторға негізделген энергияны сақтау жүйесін және инверторды қамтитын интеллектуалды кешеннің архитектурасы ұсынылған. Жүктемені қысқа мерзімді сағаттық болжау үшін маусымдылықты, күнді, метеорологиялық параметрлерді және алдыңғы тұтыну туралы деректерді ескере отырып, жұмыс, демалыс және мереке күндері бөлек оқытылатын көп қабатты перцептрон қолданылады. Тұрғын үйге арналған эксперименттік қондырғыны, сондай-ақ C# ортасында әзірленген DAQ деректер жинау тақтасымен біріктірілген бақылау, визуализация және болжау бағдарламалық құралын практикалық іске асырудың мысалы келтірілген. Жұмыс режимдерін профильдеу және жіктеу үшін LVQ желісі (SOM негізінде) электрмен жабдықтау және энергияны үнемдеу стратегиясын анықтайтын логикалық шешуші ережелер жүйесімен бірге қолданылады. Эксперимент нәтижесінде келесі нәтижелер алынды: болжаудың орташа қателігі 0,65%, модельдеу дәлдігі – 91%, LVQ желісінің дәлдігі – 80%, сезімталдық – 70%, жалпылау қателігі – 0,25. Бұл нәтижелер тұтынуды оңтайландыру және тұрғын үй секторындағы жергілікті қамтылған жүктемелердің үлесін арттыру үшін практикалық құрал ретінде нейрондық желі әдістерінің қолданылуын растайды.

Найзабаева , А., Алимханова , А., Қуанышбекқызы, К., & Ерсаинова, Ж. (2026). НЕЙРОНДЫҚ ЖЕЛІЛЕРДІ ҚОЛДАНА ОТЫРЫП, ТҰРҒЫН ҮЙДІҢ ЭНЕРГИЯ ТҰТЫНУ ЖҮЙЕСІН ДАМЫТУ. EKTU Journal of Information and Communication Sciences, 1(1), 74–88. Retrieved from https://journals.ektu.kz/jics/article/view/1622