Д. Серікбаев атындағы ВКТУ сайты
  • Қаріп өлшемі
    16px
    Сайттың түстері
    Суреттер

АҚПАРАТТЫҚ ҚАУІПСІЗДІК ТӘУЕКЕЛДЕРІН БАҒАЛАУДА АЙҚЫН ЕМЕС FIS-МОДЕЛІН ҚОЛДАНУ ӘДІСТЕРІ

Авторлар

Аты-жөні Жұмыс орны
Толкын Миркасимова -
Салтанат Адилжанова -

Жүктеулер

Жарияланды:

2026-02-27

Журналдың саны:

Нөмір 1 № 1 (2026): JICS_1_2026

Мақала тілі:

Қазақ тілі

Қаралымдар:

61

Жүктеулер:

12

Кілт сөздер:

Ақпараттық қауіпсіздік, тәуекелдерді бағалау, айқын емес логика, Мамдани әдісі, FIS-модель, осалдық, киберқауіптер, интеллектуалды жүйе

Аңдатпа

Бұл мақалада ақпараттық қауіпсіздік тәуекелдерін бағалау міндетін шешу үшін айқын емес логикаға негізделген модельді қолданудың ғылыми және практикалық аспектілері қарастырылады. Зерттеудің өзектілігі ақпараттық жүйелерде пайда болатын белгісіздік пен толық емес деректер жағдайында тәуекелді дәл бағалау қажеттілігімен анықталады. Жұмыстың мақсаты – Мамдани әдісі негізінде құрылатын айқын емес логикалық модельді әзірлеу және оның дәстүрлі бағалау тәсілдеріне қарағанда тиімділігін көрсету. Зерттеу барысында аналитикалық шолу, моделдеу, фаззификация, ережелер базасын құру және эксперименттік тексеру әдістері қолданылды. Алынған нәтижелер ұсынылған модельдің тәуекел деңгейін дәлірек анықтайтынын, белгісіздікке бейім екенін және практикалық қолдануға қолайлы екенін көрсетті. Ғылыми жаңалығы айқын емес логикалық ережелерге негізделген тәуекелді интегралды бағалау моделінің әзірленуімен сипатталады. Модельді корпоративтік және білім беру жүйелерінде қолдану оның басқарушылық шешімдерді қолдауда тиімді құрал бола алатынын дәлелдейді.

Миркасимова, Т., & Адилжанова, С. (2026). АҚПАРАТТЫҚ ҚАУІПСІЗДІК ТӘУЕКЕЛДЕРІН БАҒАЛАУДА АЙҚЫН ЕМЕС FIS-МОДЕЛІН ҚОЛДАНУ ӘДІСТЕРІ . EKTU Journal of Information and Communication Sciences, 1(1), 59–73. Retrieved from https://journals.ektu.kz/jics/article/view/1620