Жарияланымдық этика және бұзушылықтардың алдын алу саясаты

EKTU Journal of Engineering Sciences жарияланым этикасының және ғылыми адалдықтың ең жоғары стандарттарын сақтайды. Жариялау процесінің барлық қатысушылары — редакторлар, авторлар, рецензенттер және оқырмандар — ашықтықты, әділдікті және академиялық адалдықты қамтамасыз ету үшін этикалық қағидаларды ұстануға міндетті.

Редакторлардың міндеттері

Редакторлар:

• Шешім қабылдау: Жариялау туралы шешімдерді тек қолжазбаның түпнұсқалығы, ғылыми сапасы және журнал тақырыбына сәйкестігі негізінде қабылдайды.
• Әділдік: Барлық қолжазбаларды бейтарап және құпия түрде қарауды қамтамасыз етеді; мүдделер қақтығыстары ашылып, тиісті түрде реттеледі.
• Тұтастық: Ғылыми жазбалардың тұтастығын сақтайды, қателерді түзетеді және қажет болған жағдайда мақалаларды қайтарып алады.
• Этикалық бақылау: COPE ұсыныстарына және басқа да халықаралық этикалық стандарттарға сәйкес әрекет етеді.

Авторлардың міндеттері

Авторлар:

• Бұрын жарияланбаған және басқа журналда қарастырылмаған түпнұсқа жұмыстарды ұсынуы тиіс.
• Деректердің, әдістердің және нәтижелердің дұрыстығын қамтамасыз етуі қажет.
• Барлық мүдделер қақтығысын, қаржыландыру көздерін және соавторлардың үлесін көрсетуі тиіс.
• Мәтін, суреттер, кестелер және деректерді қоса алғанда барлық дереккөздерге дұрыс сілтеме жасау қажет.
• Плагиат, деректерді бұрмалау, нәтижелерді бұрмалау немесе дублирующая публикация сияқты әрекеттерден аулақ болуы тиіс.

Рецензенттердің міндеттері

Рецензенттер:

• Қолжазбаларды әділ, объективті және уақытылы бағалауы қажет.
• Барлық қолжазбалардың және ақпараттың құпиялығын сақтауы тиіс.
• Ықтимал мүдделер қақтығысын жариялап, қажет болған жағдайда рецензиядан бас тартуы керек.
• Авторларға зерттеу сапасын арттыруға көмектесетін конструктивті пікірлер беруі тиіс.

Құқық бұзушылықтарды қарау

Журнал жариялау және ғылыми зерттеу этикасына қатысты құқық бұзушылықтарды өте маңызды деп есептейді. Құқық бұзушылықтарға мыналар жатады, бірақ онымен шектелмейді:

• Плагиат: басқалардың жұмыстарын немесе идеяларын өзінікі ретінде көрсету.
• Деректерді бұрмалау немесе қолдан жасау: деректерді ойдан шығару немесе зерттеу нәтижелерін манипуляциялау.
• Дублирующая подача/публикация: бірдей жұмысты бірнеше журналға хабарламай жіберу.
• Этикалыққа қарсы мінез-құлық: адамдар немесе жануарлар қатысатын зерттеулердегі этика ережелерін бұзу.

Жалған немесе күдік тудыратын ақпарат анықталған жағдайда журнал:

1. Мәселені мұқият зерттейді.
2. Барлық мүдделі тараптарды, соның ішінде авторлар, рецензенттер және қажет болса мекемелерді хабардар етеді.
3. Қателерді түзету, мақаланы қайтару немесе алаңдаушылық білдіру сияқты түзетуші шараларды COPE нұсқауларына сәйкес қолданады.

Ашықтық және жауапкершілік

Барлық қатысушылар жауапты және этикалық әрекет етуі тиіс, бұл жарияланған зерттеулердің сапасы мен сенімділігін сақтауға мүмкіндік береді. Журнал ашық коммуникацияны, редакциялық процестердің айқындығын және академиялық адалдықты қамтамасыз ету үшін жауапкершілікті қолдайды.