БАЙЕС ЖЕЛІЛЕРІН ҚОЛДАНУ АРҚЫЛЫ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ДАМУҒА ЖОҒАРЫ БІЛІМ БЕРУДІҢ ӘСЕРІН АНЫҚТАУ
Жарияланды:
2024-09-30Журналдың саны:
№ 3 (2024): "Вестник ВКТУ им.Д.Серикбаева"Бөлім:
СтатьиМақала тілі:
Ағылшын тіліҚаралымдар:
208Кілт сөздер:
Байес желілері, жалпы ішкі өнім, жоғары білім, аймақтың экономикалық дамуы, компьютерлік модельдеуАңдатпа
Қазіргі қоғамда жоғары оқу орындары білім беру және ғылыми-зерттеу орталықтары ретінде ғана емес, сонымен аймақтың экономикасына, саясатына, әлеуметтік саласына белгілі бір әсер етеді. Сондықтан, аймақтардағы университеттердің жергілікті ортаның тұрақты дамуы үшін жұмыс істеуін бағалау мәселесі өзекті болып отыр.
Мақалада авторлар Байес желілерінің математикалық аппаратына негізделген білім беру жүйесінің күйін сипаттайтын факторлардың елдің жалпы ішкі өніміне (ЖІӨ) әсерін талдау моделін ұсынды. Байес желілерін (БЖ) пайдаланудың артықшылығы - олардың толық емес, дәл емес, шулы ақпарат жағдайыны төзімділігі. БЖ күрделі қатынастарды болжау, тікелей және кері модельдеу және шешім қабылдау үшін қолданылады. Ұсынылған модель жоғары білім беруді қаржыландыру, ғылыми-зерттеу қызметі, білім алушылар мен қызметкерлер саны сияқты факторларға байланысты ЖІӨ мөлшерін болжайды. Құрастырылғаг Байес желісі ЖІӨ деңгейінің жоғары білім беру жағдайын сипаттайтын факторларға тәуелділігін тікелей болжауға ғана емес, сонымен қатар кері модельдеуге, яғни ЖІӨ-нің Белгілі бір деңгейіне жету үшін қандай параметрлерді өзгерту керектігін болжауға көмектеседі.
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2024 ШҚТУ Хабаршысы
Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.
Осы автор(лар)дың ең көп оқылған мақалалары
| № | Жарияланымның атауы | Авторлар | Тиістілігі | Тілі | Көрулер | Күні | Дәйексөз |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Қазақ | Тлебалдинова А. |
|
RU | 330 | 2024-06-27 | |
| 2 | Инженерлік Білім Беру Моделінің Цифрлық Платформасының Архитектурасы | Федькин Е., Смаилова С., Кумаргажанова С., Конурбаева Ж., Юсубалиева М. |
|
EN | 169 | 2023-12-22 | |
| 3 | Разработка Модели Цифровых Компетенции На Основе Метода Анализа Иерархий | Сейтахметова Ж., Кумаргажанова С., Вайс Ю., Бобров Л. |
|
RU | 156 | 2023-03-31 | |
| 4 | Білім Алушылардың Цифрлық Сәйкестігін Қалыптастырудағы Мінез-Құлық Факторларын Кластерлік Талдау | Тлебалдинова А., Конурбаева Ж., Кумаргажанова С., Смаилова С., Сейтахметова Ж. |
|
EN | 154 | 2025-03-28 | |
| 5 | The Application Of Ontological Modeling In The Problems Of Knowledge Management In A Modern University | Сулейменова Л., Кумаргажанова С., Тлебалдинова А., Смаилова С., Уркумбаева А. |
|
EN | 137 | 2023-12-22 | |
| 6 | Сүзгілеу Және Сапаны Бағалау Негізінде Мрт Кескіндерін Өңдеудің Кешенді Тәсілі | Құмарқанова А., Танкибаева А., Тлебалдинова А., Карменова М., Кумаргажанова С. |
|
KZ | 134 | 2025-07-06 | |
| 7 | Development Of A Scenario Analysis Of The Application Of The Information And Analysis System | Mamykova Z., Kumargazhanova S., Aitenova M., Kopnova O., Karyukin V., Barlybay K., Bolatkhan M., Bolatkhan O. |
|
EN | 121 | 2022-12-21 | |
| 8 | Машиналық Оқыту Әдістеріне Негізделген Эмбрион Сапасын Жіктеуге Арналған Автоматтандырылған Жүйе Архитектурасын Әзірлеу | Сыдыкова А., Байсалханов Т., Құмарғажанова С., Айжан Т., Смаилова С. |
|
KZ | 99 | 2025-12-22 |